HUKUKSAL KORUMA SİGORTASI GENEL ŞARTLARI
Yürürlük Tarihi: 1 Ocak 1996
A-
Sigorta Koruması
A.1- Sigortanın
Konusu
Bu sözleşme ile
sigortacı; sigortalının taraf olduğu ve bu sözleşmeyle saptanan
konular kapsamındaki sözleşmeler ya da mevzuattan doğan hak ve
yükümlülükleriyle ilgisi olan hukuksal uyuşmazlıkların, sulh yahut
ilgili yargılama usulleri çerçevesinde giderilmesinde hukuksal
çıkarlarının korunması için yapılması gereken gider ve diğer
edimleri üstlenir.
A.2- Sigortanın
Kapsamı
Bu sözleşme ile
sigortalıya poliçede gösterilecek olan aşağıdaki hallerden biri veya
birkaçı ya da bütünü için hukuksal koruma sağlanabilir.
2.1-
Motorlu Araca
Bağlı Hukuksal Koruma
Sigortacı,
poliçede belirtilen motorlu araçların maliki, işleteni, kiracısı ve
sair zilyedi durumundaki sigortalıya koruma sağlar.
2.1.1-
Aşağıdaki uyuşmazlıklar için sigorta koruması vardır:
1-
Yasal ve cezai sorumluluk kuralları çerçevesinde poliçede gösterilen
motorlu araçla bağlantılı olarak, borçlar hukukuna tabi sözleşmeler
haricinde doğabilecek uyuşmazlıklar.
2-
Sürücü belgesi izninin kısıtlanması, kaldırılması ve yeniden
alınması ile ilgili olarak kamu kuruluşlarına yapılan itirazlara
ilişkin işlemler ile idare mahkemelerinde açılan davalarda hukuksal
çıkarların korunmasında doğabilecek uyuşmazlıklar.
2.1.2-
Aşağıdaki uyuşmazlıklar ek sözleşme ile teminat kapsamına
alınabilir:
1-
Poliçede gösterilen araç ile ilgili borçlar hukukuna tabi
sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar.
2-
Sigortalının kamuya açık trafikte bisiklet sürücüsü, yaya veya başka
bir araçta yolcu sıfatından doğabilecek uyuşmazlıklar.
3-
İddia veya
yarışmalara katılma sonucunda veya bunlara hazırlık denemelerinden
doğan uyuşmazlıklar.
2.1.3-
Motorlu Araca Bağlı Hukuksal Koruma aşağıdaki haller için koruma
sağlamaz:
1-
Rizikonun gerçekleştiği anda sürücüye yüklenilecek herhangi bir
kusurun bulunmadığı haller hariç olmak üzere, sigortalının veya
eylemlerinden sorumlu olduğu kişinin uyuşturucu, keyif verici
maddeler almış veya alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli
sürme yeteneğini kaybetmiş olarak aracı kullanmasından ve bu
nedenlerle meydana gelen kazalardan doğan uyuşmazlıklar (güvenli
sürme yeteneğinin saptanmasında alkollü içkilerin etki dereceleri ve
kandaki miktarlarının tespit edilmesine ilişkin mevzuat dikkate
alınır).
2-
Tescil belgesi olmayan aracın neden olduğu zararlardan doğan
uyuşmazlıklar.
3-
Rizikonun gerçekleştiği anda sürücüye yüklenilecek herhangi bir
kusurun, bulunmadığı haller hariç olmak üzere, sürücünün kurallara
uygun bir sürücü belgesi veya araç kullanma yetkisinin bulunmadığı
durumlarda meydana gelen kazalardan doğan talepler.
4-
Sürücü Hukuksal Koruma Sigortası ile teminat altına alınan hallerden
kaynaklanan uyuşmazlıklar.
2.1.4-
Sigortalının motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyeti nedeniyle
işleten sıfatına bağlı olarak bu sigortayı yaptırması durumunda,
poliçede belirtilecek belli bir sayıya kadar araçların poliçede
belirtilmesi şartı aranmadan yed'indeki tüm araçlardan dolayı
hukuksal koruma sağlanır.
2.1.5-
Poliçede belirlenen araç devredilir veya bu araç nedeniyle riziko
ortadan kalkarsa sigorta koruması, sigortalının o tarihe kadar
poliçede gösterilen taşıtının yerini alan başka bir araçtan dolayı
devam eder. Poliçede belirlenen araç ile ilgili sözleşmelerden doğan
hukuksal çıkarların korunmasına bağlı olarak sigorta korumasının
verildiği durumlarda, sigorta koruması sigorta süresi içinde
poliçede gösterilen aracın yerine geçen aracın edinilmesine ilişkin
sözleşmeyi de kapsar.
2.2-
Sürücü Hukuksal Koruması
Bu genel şartlarda
yer alan sürücüden bir aracı kullanan kişi anlaşılır.
Sigortacı
sigortalıya, poliçede gösterilen kendisi veya başkası adına tescilli
araçları sözleşme veya hukuki statüsü gereği sürücü olarak
kullanmasından doğabilecek uyuşmazlıklar için hukuksal koruma
sağlar.
2.2.1-
Aşağıdaki uyuşmazlıklar için sigorta koruması vardır:
1-
Cezai ve yasal sorumluluk, kuralları çerçevesinde sigortalının
sürücü sıfatından doğan uyuşmazlıklar.
2-
Sürücü belgesi izninin kısıtlanması, kaldırılması ve yeniden
alınması ile ilgili uyuşmazlıklar.
2.2.2-
Aşağıdaki haller ve uyuşmazlıklar, ek sözleşme ile teminat kapsamı
içine alınabilir:
1-
Sigortalının bisiklet sürücüsü, yaya veya yolcu sıfatıyla hukuksal
çıkarlarının korunması.
2-
İddia ve yarışlara katılma sonucu veya bunlara hazırlık
denemelerinden doğan uyuşmazlıklar.
2.2.3-
Sürücü Hukuksal Koruması aşağıdaki haller için koruma sağlamaz:
1-
Rizikonun gerçekleştiği sürücüye yüklenilecek herhangi bir kusurun
bulunmadığı haller hariç olmak üzere, sürücünün uyuşturucu, keyif
verici maddeler veya alkollü içki almış olması nedeniyle güvenli
sürme yeteneğini kaybetmiş olarak aracı kullanmasından ve bu nedenle
meydana gelen kazalardan doğan uyuşmazlıklar (güvenli sürme
yeteneğinin saptanmasında alkollü içkilerin etki dereceleri ve
kandaki miktarlarının tespit edilmesine ilişkin mevzuat dikkate
alınır).
2-
Sigortalının poliçede gösterilen aracın maliki, işleteni, kiracısı
ve sair zilyedi olarak sürücüsü olduğu durumlardan doğan
uyuşmazlıklar.
3-
Rizikonun gerçekleştiği anda sürücüye yüklenilecek herhangi bir
kusurun bulunmadığı haller hariç olmak üzere, sürücünün kurallara
uygun bir sürücü belgesi veya araç kullanma yetkisinin bulunmadığı
durumlarda meydana gelen kazalardan doğan talepler.
2.2.4-
Sigortalı aralıksız olarak en az altı ay süre ile sürücü olarak yola
çıkamayacağı durumlarda sözleşmeyi feshedebilir.
Feshin hüküm ifade
ettiği tarihe kadar geçen sürenin primi gün esası üzerinden hesap
edilir ve fazlası geri verilir.
2.2.5-
Poliçede belirtilen araç devredilir veya bu araç nedeniyle riziko
ortadan kalkarsa sigorta koruması o tarihe kadar poliçede gösterilen
taşıtının yerini alan başka bir araçtan dolayı devam eder.
2.2.6-
İşletmelerin mesleki çalışma alanları ile sınırlı olmak üzere
sürücüleri için grup şeklinde sigorta sözleşmesi yaptırmaları
halinde işletme işe yeni giren sürücüsünü işe başlama tarihinden
itibaren bir ay içinde sigortacıya bildirmek zorundadır. Sigorta
ettiren, sürücüsünün sigorta sözleşmesi yapıldıktan sonra işe
alındığını ve bildirim süresi geçmeden rizikonun doğduğunu
kanıtlarsa koruma vardır.
2.3-
Taşınmaz Mala Bağlı Hukuksal Koruma
Sigortacı
sigortalıya, poliçede gösterilen taşınmaz malın tamamının veya bir
bölümünün poliçede gösterilmek kaydıyla kiralayanı, kiracısı veya
ayni hak sahibi sıfatlarından biri veya hepsine bağlı olarak
doğabilecek uyuşmazlıklar için koruma sağlar.
2.4-
Kişi-Aile Hukuksal Koruması
Sigortacı bu
sözleşme ile, sigorta ettiren ve poliçede açıkça belirtilmiş olan
diğer aile fertleri yahut birlikte yaşadığı kimselere aşağıda
belirtilen esaslar dahilinde hukuksal koruma sağlamayı temin eder.
2.4.1-
Aşağıdaki konular kapsamındaki uyuşmazlıklar Kişi/Aile Hukuksal
Korumasına dahildir:
1-
Sigortalının,
yasal sorumluluk kuralları nedeniyle muhatabı olduğu tazminat
istemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar.
2-
Sigortalının ceza, disiplin veya meslek kurallarına aykırı gelmekle
suçlanması ya da bu amaçla yapılan cezai kovuşturma sebebiyle maruz
kaldığı işlemler; şahsi ceza davası açması ya da açılmış ceza
davalarına müdahil olarak katılması.
3-
İşçi-işveren ve bireysel iş ilişkileri ile ilgili uyuşmazlıklar.
4-
Sosyal güvenlik kurumları ve bu amaçla kurulmuş sandık ve vakıflar
ile olan uyuşmazlıklar.
5-
Bir yıllık sigorta döneminde en çok iki kez olmak üzere aile ve
miras hukukuna ilişkin olup sigortalının hukuki durumunu etkileyecek
ve hukuki bilgi gerektiren olaylar hakkında sigortalının kendi
seçeceği bir avukata danışması.
2.4.2-
Aşağıdaki konular kapsamındaki uyuşmazlıklar ek sözleşmeyle Kişi/
Aile Hukuksal Korumasına dahil edilebilir:
1-
Yasal sorumluluk kurallarından kaynaklanan ve bu genel şartların
2.4.1.maddesinin 1. bendi kapsamı dışında kalan uyuşmazlıklar.
2-
Tüketici
haklarının korunmasına dair mevzuatla ilgili olup sigortalının taraf
olarak tüketıcı konumunda bulunduğu uyuşmazlıklar.
3-
Akdi borç
ilişkileri ve menkul mallara ilişkin ayni haklar ile ilgili
uyuşmazlıklar.
4-
Sigortalının, kamu görevlisi olarak, bağlı bulunduğu idareden olan
taleplerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar.
2.4.3-
Aşağıdaki uyuşmazlıklar Kişi/ Aile Hukuksal Korumasının kapsamı
dışındadır:
1-
Motorlu Araca Bağlı Hukuksal Koruma Sigortası ve Sürücü Hukuksal
Koruma Sigortası ile koruma sağlanabilecek uyuşmazlıklar ile bu
genel şartta sözkonusu sigorta teminatlarının kapsamı dışında olduğu
öngörülen uyuşmazlıklar.
2-
Taşınmaz Mallara Bağlı Hukuksal Koruma Sigortası kapsamında olan
uyuşmazlıklar.
A.3- Ek Sözleşme
ile Teminat Kapsamına Dahil Edilebilecek Hususlar
Aşağıdaki
konulardan doğan uyuşmazlıklar sigorta teminatının dışındadır.
Ancak, ek sözleşme ile teminat kapsamı içine alınabilir.
1-
Tüzel kişilerin yasal temsilcileri arasındaki uyuşmazlıklar.
2-
Kanunların yapılmasına izin verdiği şansa bağlı sözleşmeler.
3-
Aile ve miras hukuku.
4-
İnşaat sözleşmeleri.
5-
Maden, taş ocakları ve orman hukuku ile ilgili işler.
6-
Vergi ve kamu alacaklarından doğan işlemler.
7-
Gümrük hukuku ile ilgili işlemler.
8-
Çekişmesiz yargıya ilişkin konular.
9-
Uluslararası yargı yollarına başvuru.
10-
İflas ve konkardato ile ilgili işlemler.
11-
Teminat dışında ve içinde yer alan hususlar haricindeki diğer
hususlardan doğan uyuşmazlıklar.
A.4- Teminat
Kapsamına Giren Giderler
Bu genel şartlarla
öngörülen hallerden doğmak kaydıyla aşağıdaki giderler sigorta
kapsamı içindedir:
1-
Yargılama, icra, uyuşmazlığın dava yolu ile çözümünde harcanacak
olan tutarı geçmemek üzere tahkim nedeniyle doğabilecek giderler,
temyiz, karar düzeltme giderleri ve avukatlık asgari ücret
tarifesinden daha az olmamak kaydıyla poliçede belirlenen avukatlık
ile danışmanlık asgari ücret tarifesinden daha az olmamak kaydıyla
poliçede belirlenen danışmanlık ve hakem ücretleri ile teminatla
salıvermede poliçede üst sınırı belirlenen teminat akçesi.
2-
Faydasız kalmış olsa bile sigortalı tarafından zararı önlemek,
azaltmak veya hafıfletmek amacıyla alınan tedbirlerden doğan
giderler.
3-
Sigortalı ve
birlikte sigortalanmış kişiler için, her olayda poliçede belirtilen
üst sınır geçerlidir. zaman ve neden bakımından birbirine bağlı
birden çok rizikoya dayanan edimler için de aynı üst sınır
uygulanır.
A.5- Teminat
Dışında Kalan Giderler
Sigortacı
aşağıdaki giderleri karşılamaz:
1-
Uyuşmazlıkların dava içinde veya dışında sulh yoluyla halledilmesi
sonucu, sigortalının üstlendiği giderlerden her iki tarafın yapmış
olduğu masrafın yarısını aşan kısmı.
2-
Uyuşmazlığın sigortalının hukuka aykırı ve kasıtlı bir hareketinden
doğduğu hallerde yapılan giderlerden, dava konusunun sigortalı
aleyhine sonuçlanan bölümüne tekabül eden kısım.
3-
Daha önce ayrı döneme rastlayan sigortalı adına yapılmış başka
sigortaların aynı olay nedeniyle teminat altına almış olduğu
giderler.
4-
Sigorta korumasına girmeyen bir olayın karşı dava veya takas olarak
ileri sürülmesi nedeniyle sigortalıya yüklenilen giderler.
5-
Sigortalının poliçede gösterilen katılım payına (muafiyet) düşen
giderler.
A.6- Teminat
Dışında Kalan Genel Haller
Aşağıdaki haller teminat dışındadır:
1-
Sözleşmenin yapılmasından önce ve sona ermesinden sonra gerçekleşen
bir rizikodan doğan uyuşmazlıklar.
2-
Savaş, her türlü savaş olayları, istila, yabancı düşman hareketleri,
çarpışma (savaş ilan edilmiş olsun olmasın), içsavaş, ihtilal,
isyan, ayaklanma ve bunların getirdiği inzibati ve askeri
hareketlerle ilgili olaylardan doğan uyuşmazlıklar.
3-
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemleri ve
bu eylemlerden doğan sabotaj ile grev, lokavt, kargaşalık ve halk
hareketleri sırasında meydana gelen olaylardan ve bunları önlemek ve
etkilerini azaltmak üzere yetkili organlar tarafından yapılan
müdahalelerden doğan uyuşmazlıklar.
4-
Sigortalı ile sigortacı arasındaki bütün uyuşmazlıklar.
5-
Doğrudan veya dolaylı olarak, nükleer reaktörlerin neden olduğu
hasarlar ile radyoaktif ışınların neden olduğu genetik hasarlarla
ilgili olaylardan doğan uyuşmazlıklar.
6-
Birlikte sigortalanmış kişilerin kendi aralarında veya sigorta
ettiren ile sigortalılar arasında doğan uyuşmazlıklar.
7-
Rizikonun doğmasından sonra sigortalıya devredilen alacaktan doğan
uyuşmazlıklar.
8-
Ticaret hukukuna giren uyuşmazlıklar.
A. 7- Hukuksal
Korumanın Kasıtla İşlenen Suçlarda Ortadan Kalkması:
Sigortalının
kasden işlediği iddia olunan bir suç dolayısıyla hukuksal koruma,
sigortalının bu suçu kasden işlediğine ilişkin mahkeme kararının
kesinleşmesi ile geçmişe etkili olarak ortadan kalkar. Bu durumda
sigortacı daha evvelden başarı şansının bulunduğunu kabul ederek
korumayı üstlenmiş olsa dahi hükmün kesinleşmesine kadar bu
uyuşmazlık gereği yaptığı tüm giderleri, ödemelerin yapıldığı
tarihten işleyecek gecikme faiziyle sigortalıdan isteyebilir.
A.8- Sigortanın
Coğrafi Sınırı
Bu sigorta,
Türkiye sınırları içinde gerçekleşen rizikolar için geçerlidir.
Sigorta koruması, sınırlarının poliçede gösterilmesi kaydıyla
Türkiye sınırları dışında gerçekleşen rizikoları kapsamak üzere
genişletilebilir.
A.9- Muafiyetler
Tespit olunan bir
miktara veya sigorta bedelinin belli bir yüzdesine kadar olan
miktarların sigortacı tarafından tazmin edilmeyeceği
kararlaştırılabilir.
Bu şekilde
belirlenen muafiyet oranları veya tutarları poliçede belirtilir.
A.10- Sigortanın
Başlangıcı ve Sonu
Sigorta, poliçede
başlama ve sona erme tarihleri olarak yazılan günlerde aksi
kararlaştırılmadıkça, Türkiye saatiyle öğleyin saat 12.00'de başlar
ve öğleyin saat 12.00'de sona erer.
B.
Riziko ve Tazminat
B.l- Rizikonun
Gerçekleşmesi
Hukuksal Koruma
Sigortasının uygulanması açısından riziko;
-
Sigortalının ileri süreceği tazminat istemlerinde, tazminat talebine
konu teşkil eden zararın gerçekleştiği anda,
-
Sigortalının ceza, disiplin veya meslek kurallarına aykırılıkla
suçlandığı hallerde, sigortalının sözkonusu hükümlere aykırı
davrandığı ya da davranmaya başladığı varsayılan anda,
-
Bunun dışında kalan tüm hallerde ise sigortalının ya da uyuşmazlıkla
ilgili diğer kişi veya kişilerin, objektif ve subjektif
yükümlülüklerini ihlal ettiği, ihlal etmiş sayıldığı yahut ihlal
ettiği varsayılan anda,
gerçekleşmiş
sayılır.
B.2- Rizikonun
Gerçekleşmesi Halinde Sigortalıya Düşen Yükümlülükler
2.1-
Sigortalı;
1-
Sigortacıya, rizikonun öğrenilmesinden itibaren beş iş günü içinde
bildirmek ve riziko ile ilgili bütün bilgileri gecikmeden eksiksiz
ve gerçeğe uygun olarak vermek, delil ve belgeleri beyan etmek,
sigortacının bu yoldaki önerilerini dikkate almak, hak koruyucu
işlemleri zamanında yapmak, rizikoya ilişkin belgeleri zamanında
vermek,
2-
Avukata vekalet verilmesi durumunda avukata olayın meydana gelişi ve
gidişatı hakkında tam ve doğru bilgiler vermek, delilleri açıklamak
ve gerekli belgeleri sağlamak,
3-
Dava açıldığında, sigortacıya davanın durumu ile ilgili gereken
bilgileri vermek ve bundan sonraki safhalar için lehine karar
verilmesi için azami çabayı göstermek,
4-
Çıkarlarını önemli ölçüde zedelemiyorsa, kısmi dava açmak, başkaca
yasal yollara başvurmak gibi gider doğurucu önlemlerin alınmasında
sigortacıya da danışmak ve gereksiz yere giderlerin yükselmesinden
kaçınmak,
5-
Yapılan veya yapılacak olan masraflarla ilgili tüm belgeleri
sigortacıya gecikmeden vermek,
6-
Aynı rizikolara karşı başka sigorta sözleşmeleri varsa bunları
sigortacıya bildirmek,
7-
Sigorta şirketinden alınan ve masraf olarak kullanılacak sigorta
bedellerini amaca uygun olarak kullanmak, zorundadır.
2.2-
Sigortalı, bu maddedeki yükümlülükleri yerine getirmez ve bunun
sonucunda zarar miktannda bir artış olursa, sigortacının ödeyeceği
tazminattan, kusurun ağırlığına göre, bu surette artan kısım
indirilir. Aynca, B.2.1.7. maddesine aykırılık halinde sigortalıya
ödenmiş olan bedeller sigortacıya geri verilir.
B.3- Başarı
Şansının Değerlendirilmesi ve Sigorta Korumasının Reddi
Sigortacı,
sigortalıya ait hukuksal çıkarların gözetiminde, yeterli başarı
şansının bulunmadığı görüşünde ise, edimini yerine getirmeyi
reddedebilir. Bu durum sigortalıya hak kaybına neden olmadan en kısa
zamanda ve gerekçeleriyle yazılı olarak bildirilir. Ancak, sigortalı
hakkında bir suç isnadında bulunulması yahut bu amaçla hazırlık
tahkikatına başlanması halinde sigortacı, başarı şansının
bulunmadığını iddia edemez. Şu kadar ki, sigortalı aleyhinde kasden
işlenen bir suça dair kamu davası açılmasından itibaren, sigortacı
başarı şansının bulunmadığı iddiasıyla edimini yerine getirmekten
imtina edebilir.
Sigortacı,
hukuksal çıkarların gözetiminde, yeterli başarı şansının bulunmadığı
görüşü ile korumayı reddederse, bu kararı kabul etmeyen sigortalı
ihtilafın müştereken tayin edilen hakem yolu ile veya müşterek
hakemde anlaşamadıkları takdirde bu sözleşmenin yapıldığı yerdeki
ticaret davalarına bakmaya yetkili mahkeme tarafından seçilen hakem
yolu ile halledilmesini isteyebilir. Bu durumda hakem hak kaybına
neden olmayacak en kısa süre içinde görüşünü bildirmek zorundadır.
Hakemin de korumayı ret etmesi durumunda sigortalı uyuşmazlık konusu
ile ilgili olarak gerekli işlemleri yapmakta veya bu işlemlere devam
etmekte serbesttir.
Sigortacının
başarı şansı bulunmadığı gerekçesiyle edimini yerine getirmeyi ret
etmesi durumunda sigorta ettirenin sözleşmeyi feshetme hakkı vardır.
Bu durumda feshin
hüküm ifade ettiği tarihe kadar geçen sürenin primi gün esası
üzerinden hesap edilir ve fazlası sigorta ettirene geri verilir.
Hakemin sigortalı
lehine karar vermesi halinde hakemlik ücreti ve masraflar
sigortacıya aittir. Aksi halde bu masraflar bölünür.
B.4- Avukatın
Seçimi
Sigortalı,
avukatını kendisi seçer. Sigortacı, sigortalıya avukatın seçimi
konusunda herhangi bir öneride bulunamaz.
B.5- Yargılama
Dışı İşlerde Sigortacının Yardımı
Sigortacı,
uyuşmazlık halinde, yargılama dışı işlerde sigortalının yazılı
istemi üzerine, gerekli yardımlan üstlenir.
B.6- Sigortalının
Ölümü
Sigorta koruması,
sigortalının sağlığında kendisinin açtığı ve aleyhine açılmış,
davalar ve icra takipleri ile sigortalının ölümünden önce meydana
gelen olaylardan doğan hak ve borç doğurucu olaylar nedeniyle
mirasçıların açacağı dava ve takipler ve mirasçılar aleyhine
açılacak dava ve takipler ile sigortalının ölümüne neden olan olay
nedeniyle mirasçıların açacağı dava ve takipler için mirasçılar
lehine devam eder.
B.7- Olağanüstü
Fesih Bildirimi
Sigorta süresi ve
herhalükarda bir yıl içinde, geçerli ve teminat kapsamı içinde en az
üç ayrı uyuşmazlık nedeniyle hukuksal koruma talebiyle karşılaşan
sigortacı sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, fesih halinde sigortalının
sözleşmenin devamı sırasında meydana gelen rizikolara ilişkin olarak
doğmuş ya da ileride doğacak hakları saklıdır.
Sigortacı fesih
hakkını tazminatı ödemeden önce kullanabilir. Feshin hüküm ifade
ettiği tarihe kadar geçen sürenin primi gün esası üzerinden hesap
edilir ve fazlası geri verilir.
B.8- Temlik ve
Giderlerin Tazmini
1-
Nedeni ve tutarı kesin bir biçimde belirlenmemiş sigorta konusu
istemler, sigortacı tarafından yazılı olarak onaylanmadıkça, temlik
edilemez.
2-
Sigortalı, yapması gereken giderlerin karşılığını yapıldığını veya
yapılacağını belgeleyerek sigortacıdan alır. İstek durumunda
sigortalıya veya avukatına en az ilk dava masrafları kadar avans
verilir.
3-
Aksi yazılı olarak kararlaştırılmadıkça avukata ait olması gereken
vekalet ücreti hariç, sigortalı yararına hükmedilecek mahkeme
giderlerinin sigortalı tarafından tahsili halinde, sigortalı tahsil
edilen miktardan sigortacının kendisi için yapmış olduğu giderleri
sigortacıya öder.
4-
Uyuşmazlığın, sigortalının kasıtlı ve hukuka aykırı bir hareketinden
kaynaklandığı anlaşılırsa, sigorta tazminatından dava konusunun
sigortalı aleyhine hükmedilen kısmına tekabül eden ve bu sigorta
teminatı kapsamında olan giderler düşülür.
Bu genel
şartların, ''Hukuksal Korumanın Kasıtla İşlenen Suçlarda Ortadan
Kalkması'' başlıklı A.7. maddesi hükmü saklıdır.
Sigortalı,
yukarıdaki bentte belirtilen kısma tekabül eden giderleri, sigortacı
tarafından ödeme yapılan tarihten itibaren işleyecek faiziyle
birlikte geri vermekle yükümlüdür.
C.
Çeşitli Hükümler
C.l- Sigorta
Priminin Ödenmesi, Sigortacının Sorumluluğunun Başlaması ve Sigorta
Ettirenin Temerrüdü:
Sigorta priminin
tamamının, primin taksitle ödenmesi kararlaştırılmışsa peşinatın
(ilk taksit) akit yapılır yapılmaz ve en geç poliçenin teslimi
karşılığında ödenmesi gerekir. Aksi kararlaştırılmadıkça, prim veya
peşinat ödenmediği takdirde poliçe teslim edilmiş olsa dahi
sigortacının sorumluluğu başlamaz ve bu husus poliçenin ön yüzüne
yazılır. Sigorta ettiren kimse, sigorta primini veya primin taksitle
ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde peşinatını, sigorta poliçesinin
teslim edildiği günün bitimine kadar ödemediği takdirde temerrüde
düşer ve prim borcunu temerrüde düştüğü tarihi takip eden 30 gün
içinde dahi ödemediği takdirde sigorta sözleşmesi hiç bir ihtara
gerek olmaksızın feshedilmiş olur. Prim ödenmemiş olmasına rağmen
poliçenin teslimi ile sigortacının sorumluluğunun başlayacağının
kararlaştırıldığı hallerde, bu bir aylık sürenin ilk onbeş gününde
sigortacının sorumluluğu devam eder.
Primin taksitle
ödenmesi kararlaştırıldığı takdirde, taksitlerin ödeme zamanı,
miktarı ve vadesinde ödenmemesinin sonuçları poliçe üzerine yazılır
veya poliçe ile birlikte yazılı olarak sigorta ettirene bildirilir.
Sigorta ettiren kimse, kesin vadeleri poliçe üzerinde belirtilen ya
da yazılı olarak kendisine bildirilmiş olan prim taksitlerinin
herhangi birini vade günü bitimine kadar ödemediği takdirde
temerrüde düşer. Sigorta ettiren, prim borcunu temerrüde düştüğü
tarihi takip eden 15 gün içinde ödemediği takdirde sigorta teminatı
durur. Rizikonun gerçekleşmemesi kaydıyla, teminatın durduğu süre
içinde prim borcunun ödenmesi halinde teminat durduğu yerden devam
eder. Sigorta teminatının durduğu tarihten itibaren 15 gün
içerisinde prim borcunun ödenmemesi halinde, sigorta sözleşmesi hiç
bir ihtara gerek olmaksızın feshedilmiş olur.
Poliçenin ön
yüzüne yazılması kaydıyla, rizikonun gerçekleşmesiyle henüz vadesi
gelmemiş prim taksitlerinin sigortacının ödemekle yükümlü olduğu
tazminat miktarını aşmayan kısmı, muaccel hale gelir.
Bu madde uyarınca
sigorta sözleşmesinin feshedilmiş sayıldığı hallerde, sigortacının
sorumluluğunun devam ettiği süreye tekabül eden prim, kısa müddet
esası üzerinden hesap edilerek fazlası sigorta ettirene iade edilir.
Kısa müddet
esasında, aylar itibariyle yıllık prime uygulanacak oranlar,
aşağıdaki tabloya işlenmek suretiyle sigorta ettirene bildirilir.
Böyle bir bildirim yapılmadığı takdirde primin fazlası gün esası
üzerinden hesaplanır.
|
Birinci ayın bitimine kadar yıllık
primin % ...... |
|
İkinci ayın bitimine kadar yıllık
primin % ...... |
|
Üçüncü ayın bitimine kadar yıllık
primin % |
|
Dördüncü ayın bitimine kadar yıllık
primin % ...... |
|
Beşinci ayın bitimine kadar yıllık
primin % ...... |
|
Altıncı ayın bitimine kadar yıllık
primin % ...... |
C.2- Sigortalı veya Sigorta Ettirenin Sözleşme Yapıldığı Sırada
Beyan Yükümlülüğü