ZORUNLU DEPREM SİGORTASI GENEL ŞARTLARI
Yürürlük Tarihi: 27 Eylül 2000
A-
SİGORTA KAPSAMI
A.1- Sigortanın
Kapsamı
587 sayılı Kanun
Hükmünde Kararname gereğince, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu
kapsamındaki bağımsız bölümler, tapuya kayıtlı ve özel mülkiyete
tabi taşınmazlar üzerinde mesken olarak inşa edilmiş binalar, bu
binalar içinde yer alan ve ticarethane, büro ve benzeri amaçlarla
kullanılan bağımsız bölümler ile doğal afetler nedeniyle Devlet
tarafından yaptırılan veya verilen kredi ile yapılan meskenler
zorunlu deprem sigortasına tabidir.
Bu sigorta ile,
depremin, yangın, infilak ve yer kayması dahil, sigortalı binalarda
doğrudan neden olacağı maddi zararlar (temeller, ana duvarlar,
bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar, tavan ve tabanlar,
merdivenler, sahanlıklar, koridorlar, çatılar ve bacalarda meydana
gelenler de dahil olmak üzere), sigorta bedeline kadar Doğal Afet
Sigortaları Kurumu tarafından teminat altına alınmıştır.
A.2- Sigorta
Kapsamı Dışında Kalan Binalar
2.1-
Kamu kurum ve kuruluşlanna ait binalar,
2.2-
Köy yerleşim alanlannda yapılan binalar,
2.3-
Tamamı ticari veya sınai amaçla kullanılan binalar,
2.4-
27 Aralık 1999 tarihinden sonra inşa edilmiş olan ancak ilgili
mevzuat çerçevesinde inşaat ruhsatı bulunmayan binalar.
A.3- Teminat
Dışında Kalan Haller
Aşağıdaki haller
sigorta teminatının dışındadır:
3.1-
Enkaz kaldırma masraflan, kar kaybı, iş durması, kira mahrumiyeti,
alternatif ikametgah ve işyeri masrafları, mali sorumluluklar ve
benzeri başkaca ileri sürülebilecek diğer bütün dolaylı zararlar.
3.2-
Her türlü taşınır mal, eşya ve benzerleri,
3.3-
Ölüm dahil olmak üzere tüm bedeni zararlar,
3.4-
Manevi tazminat talepleri.
A.4- Sigorta
Bedelinin Tespiti
Sigorta bedelinin
tespitinde, sigorta edilen meskenin yapı tarzı için Hazine
Müsteşarlığı'nca yayımlanan "Zorunlu Deprem Sigortası Tarife ve
Talimatı"nda belirlenen metrekare bedeli ile aynı meskenin brüt
yüzölçümünün (veya yaklaşık yüzölçümünün) çarpılması sonucu bulunan
tutar esas alınır. Zorunlu deprem sigortası yapılan bir meskenin
sigorta bedeli, her halde "Zorunlu Deprem Sigortası Tarife ve
Talimatı"nda belirlenen azami teminat tutarından çok olamaz.
A.5- Aşkın Sigorta
Sigorta bedeli,
sigortalanan meskenin değerini aşarsa, sigortanın bu değeri aşan
kısmı geçersizdir. Cari yıla ait fazla alınan prim sigorta ettirene
gün esası üzerinden iade edilir.
A.6-Muafiyet
Her bir hasarda,
sigorta bedelinin % 2'si oranında tenzili muafiyet uygulanır. Doğal
Afet Sigortaları Kurumu hasarın bu şekilde bulunan muafiyet
miktarını aşan kısmından sorumludur. Muafiyet uygulaması açısından,
her bir 72 saatlik dönem bir hasar sayılır.
A.7- Sigortanın
Başlangıcı ve Sonu
Bu sigorta
sözleşmesinin süresi bir yıldır. Sigorta, poliçede başlama ve sona
erme tarihleri olarak yazılan günlerde, aksi kararlaştırılmadıkça,
Türkiye saati ile öğleyin saat 12.00'de başlar ve öğleyin saat
12.00'de sona erer.
B-
HASAR VE TAZMİNAT
B.l- Rizikonun
Gerçekleşmesi Halinde, Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri
Sigorta ettiren,
rizikonun gerçekleşmesi halinde, aşağıdaki hususlan yerine
getirmekle yükümlüdür.
1.1-
Rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç onbeş
işgünü içinde Doğal Afet Sigortaları Kurumu'na veya Kurum nam ve
hesabına sözleşmeyi yapan sigorta şirketine bildirimde bulunmak,
1.2-
Doğal Afet Sigortaları Kurumu görevlilerinin veya yetkili kıldığı
kimselerin, hasara uğrayan binalara makul amaçlarla ve uygun
şekillerde girmesine ve zararı azaltmaya yönelik girişimlerde
bulunmasına izin vermek,
1.3-
Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun isteği üzerine zarar miktarıyla
delilleri saptamaya, rücu hakkının kullanılmasına yararlı ve
sigorta ettiren için sağlanması mümkün gerekli bilgi ve belgeleri,
gecikmeksizin Doğal Afet Sigortaları Kurumu'na verme,
1.4-
Zararın tahmini miktarını belirtir yazılı bir bildirimi, makul ve
uygun bir süre içinde Doğal Afet Sigortaları Kurumu'na veya yetkili
kıldığı kimselere vermek,
1.5-
Sigortalı bina/yer üzerinde zorunlu deprem sigortası dışında, deprem
teminatı bulunan başkaca sigorta sözleşmeleri varsa bunları Doğal
Afet Sigortaları Kurumu'na bildirmek.
B.2- Hasarın
Tesbiti
Bu sözleşme ile
sigorta edilmiş binalarda meydana gelen zararın nedeni, niteliği ve
miktarı Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun veya yetkili kıldığı
kimselerin belirlemelerine göre taraflar arasında yapılacak
anlaşmayla tesbit edilir.
Taraflar zarar
miktarında anlaşamadıkları takdirde, zarar miktarının tayini,
hakem-bilirkişilerce aşağıdaki esaslara uyulmak suretiyle saptanır
ve Doğal Afet Sigortaları Kurumu'ndan tazminat talep edilmesi veya
Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun dava edilmesi halinde zarar
miktarıyla ilgili hakem-bilirkişi raporu tazminatın saptanmasına
esas teşkil eder. Şu kadar ki, tek hakem-bilirkişi seçilmiş ise
atandığı tarihten itibaren, diğer hallerde ise üçüncü
hakem-bilirkişinin seçilmesinden itibaren en geç üç ay içerisinde ve
her halükarda rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı ay
içinde raporun tebliğ edilememesi halinde taraflar zarar miktarını
her türlü delille ispat edebilirler.
Taraflar,
uyuşmazlığın çözümü için tek hakem-bilirkişi seçiminde
anlaşamadıkları takdirde, taraflardan her biri kendi
hakem-bilirkişisini seçer ve bu hususu noter aracılığı ile diğer
tarafa bildirir. Taraflarca seçilen hakem-bilirkişiler ilk toplantı
tarihinden itibaren yedi gün içerisinde ve incelemeye geçmeden
önce, bir üçüncü hakem-bilirkişi seçerler ve bunu bir tutanakla
saptarlar. Üçüncü hakem-bilirkişi, ancak taraflarca seçilen
hakem-bilirkişilerin anlaşamadıkları hususlarda, anlaşamadıkları
hadler içinde kalmak suretiyle, diğer hakem-bilirkişilerle birlikte
tek bir rapor halinde karar vermeye yetkilidir. Hakem-bilirkişi
raporu taraflara aynı zamanda tebliğ edilir.
Taraflardan
herhangi biri, diğer tarafça yapılan tebliğden itibaren 15 gün
içinde hakem-bilirkişisini seçmez, yahut taraflarca seçilen
hakem-bilirkişiler üçüncü hakem-bilirkişinin seçimi konusunda yedi
gün içinde anlaşamazlarsa, üçüncü hakem-bilirkişi taraflardan
birinin isteği üzerine hasar yerindeki ticaret davalarına bakmaya
yetkili mahkeme tarafından uzman kişiler arasından seçilir.
Hakem-bilirkişilere, uzmanlıklarının yeterli olmadığı nedeniyle
itiraz olunabilir. Hakem-bilirkişinin kimliğinin öğrenilmesinden
sonra yedi gün içerisinde kullanılmayan itiraz hakkı düşer.
Hakem-bilirkişi
ölür, görevden çekilir veya reddedilir ise, yerine aynı usule göre
yenisi seçilir ve göreve kalınan yerden devam olunur.
Hakem-bilirkişiler, zarar konusunun saptanması konusunda gerekli
görecekleri deliller ile sigortalı binanın rizikonun gerçekleşmesi
sırasındaki değerini saptamaya yarayacak kayıt ve belgeleri
isteyebilir ve hasar yerinde incelemede bulunabilir.
Hakem-bilirkişilerin veya üçüncü hakem-bilirkişinin zarar konusunda
verecekleri karar kesindir, tarafları bağlar.
Taraflar kendi
seçtikleri hakem-bilirkişilerin ücret ve masraflarını öderler. Tek
hakem-bilirkişinin veya üçüncü hakem-bilirkişinin ücret ve
masrafları yarı yarıya ödenir.
Zarar miktarının
saptanması bu sözleşmede ve mevzuatta mevcut hüküm ve şartları ve
bunların ileri sürülmesini etkilemez.
B.3- Tazminatın
Hesabı
3.1-
Sigorta tazminatının hesabında, rizikonun gerçekleştiği yer ve
tarihte, binanın piyasa rayiçlerine göre bulunan yeni inşa bedeli
esas alınır. Ancak sigorta tazminatı, hiç bir durumda sigorta
bedelinden fazla olamaz.
3.2-
Doğal Afet Sigortaları Kurumu hasar miktarına ilişkin belgelerin
kendisine verilmesinden itibaren mümkün olan en kısa süre içerisinde
gerekli incelemeleri tamamlayıp hasar ve tazminat miktannı tespit
ederek sigortalıya bildirnek zorundadır.
B.4- Tazminatın
Ödenmesi
Tazminat
miktarının yasa ve bu poliçe hükümlerine göre tespit edilmesinden
sonra Doğal Afet Sigortalan Kurumu, sigorta bedelini aşmamak
kaydıyla kesinleşmiş olan tazminat miktarını en geç takip eden bir
ay içerisinde hak sahibine ödemek zorundadır.
B.5- Tazminat
Hakkının Eksilmesi veya Düşmesi
Binanın ve her bir
bağımsız bölümün projeye aykırı olarak ve taşıyıcı sistemi
etkileyecek şekilde tadil edilmesine veya zayıflatılmasına neden
olan veya buna imkan veren malik veya intifa hakkı sahibi, meydana
gelen zararın bu nedenle ortaya çıktığının veya arttığının tesbit
edilmesi durumunda bu tutar kadar tazminat alma hakkını kaybeder.
Sigorta ettirenin,
sigorta süresi içinde sigortalı meskende mevzuata aykırı değişiklik
yapması halinde Doğal Afet Sigortaları Kurumu sözleşmeyi fesh
edebilir.
B.6- Hasar ve
Tazminatın Sonuçları
6.1-
Doğal Afet Sigortaları Kurumu, yaptığı tazminat ödemesi tutarınca
hukuken sigortalının yerine geçer ve sigortalının zarardan dolayı
üçüncü şahıslara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel
nisbetinde Doğal Afet Sigortaları Kurumu'na intikal eder.
6.2-
Deprem sonucu tam hasar meydana geldiği takdirde, tazminatın
ödenmesi ile birlikte sigorta teminatı sona erer. Kısmi hasar
halinde, sigorta bedeli, rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren,
ödenen tazminat tutarı kadar eksilir.
Sigorta bedelinin
eksildiği hallerde, hasarlı binanın, hasardan bir gün önceki haline
getirildiği tarihten itibaren başlamak üzere, gün esası ile prim
alınmak suretiyle sigorta bedeli yükseltilir.
C-
ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER
C.l- Sigorta
Ücretinin Ödenmesi, Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun Sorumluluğunun
Başlaması ve Sona Ermesi
Sigorta primi her
türlü vergi, resim ve harçtan muaftır.
Sigorta priminin
tamamı, sözleşme yapılır yapılmaz poliçenin teslimi karşılığında
peşinen ve nakden ödenir. Sigorta priminin tamamı, poliçenin
teslimine rağmen ödenmemiş ise Doğal Afet Sigortaları Kurumu'nun
sorumluluğu başlamaz. Bu şart poliçenin ön yüzüne yazılır. Sigorta
primi alacakları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü
Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Malikler veya
varsa intifa hakkı sahipleri, sigorta sözleşmelerini her yıl
yenilemek zorundadır. Sigorta sözleşmesinin yenilenmemesi durumunda
Doğal Afet Sigortaları Kurumunun sorumluluğu sona erer.
Bu sigorta
sözleşmesi Doğal Afet Sigortaları Kurumu nam ve hesabına zorunlu
deprem sigorta sözleşmesi yapmak üzere aracı sıfatıyla yetkili
kılınan sigorta şirketi tarafından yapılmıştır.
C.2- Sigorta
Ettirenin Beyan Yükümlülüğü ve İptaller
Doğal Afet
Sigortaları Kurumu bu sigorta sözleşmesini, sigorta ettirenin,
rizikonun gerçek durumunu bildiren beyanına dayanarak yapmıştır.
Sigorta ettirenin
beyanının gerçeğe aykırı veya eksik olması halinde Doğal Afet
Sigortaları Kurumu'nun sözleşmeyi daha ağır şartlarla yapmasını
gerektirecek durumlarda, Doğal Afet Sigortaları Kurumu veya aracı
kılınan ilgili sigorta şirketi durumu öğrendiği andan itibaren 15
gün içerisinde prim farkının ödenmesi hususunu sigorta ettirene
ihtar ile prim farkını talep ve tahsil eder. Prim farkının süresinde
istenilmemesi halinde fesih hakkı düşer.
Gerçeğe aykırı
beyan hali, zararı doğuran olayın meydana gelmesinden sonra
öğrenilmişse, Doğal Afet Sigortaları Kurumu bu zarardan dolayı
ödenmiş ve ödenecek tazminatın;
a)
Gerçeğe aykırı beyan, kasden yapılmış olması halinde tamamı için,
b)
Kasıt olmaması halinde ise, ödenecek tazminatın, alınan prim ile
alınması gereken prim arasındaki oran kadar dışında kalan miktarı
için, sigorta ettirene rücu edebilir.
Aynı yer için
birden fazla zorunlu deprem sigortası yaptırılmış olduğunun ya da
A.2 maddesi uyarınca sigorta kapsamı dışında kalan bir yere
yanlışlıkla zorunlu deprem sigortası poliçesi düzenlendiğinin
sigorta ettiren tarafından belgelendirilmesi durumunda, zorunlu
deprem sigortası sözleşmesi, başlangıcından itibaren iptal edilir ve
primin tamamı sigorta ettirene iade edilir.
Diğer taraftan,
sigorta sözleşmesinin yürürlükte olduğu süre içerisinde, sigorta
konusu yerin A.l maddesi kapsamındaki durumlar dışında kalan bir
nedenle ortadan kalkması ya da sigortalı yerin sigorta kapsamı
dışına çıkması hallerinde, bu durumun sigorta ettiren tarafından
belgelendirilmesi kaydıyla, sigorta sözleşmesi, bildirimde bulunulan
tarihten itibaren geçerli olmak üzere iptal edilir. Bu durumda,
sözleşmenin iptal tarihi ile başlangıcındaki bitiş tarihi arasındaki
süreye isabet eden prim tutarı sigorta ettirene gün esası üzerinden
iade edilir.
C.3- Birden Çok
Sigorta
Aynı bina/bağımsız
bölüm için birden çok zorunlu deprem sigortası yaptırılamaz. Ancak
zorunlu deprem sigortası yapılan bağımsız bölüm veya binanın değeri
zorunlu deprem sigortası ile belirlenen sigorta bedeli tutarının
üzerinde ise, bu tutarın üzerindeki kısım için zorunlu deprem
sigortasının yapılmış olması kaydıyla sigorta şirketleri tarafından
ihtiyari deprem sigortası yapılabilir.
C.4- Menfaat
Sahibinin Değişmesi
Sözleşme süresi
içinde, menfaat sahibinin değişmesi halinde, sigortanın hükmü yeni
menfaat sahibi ile devam eder. Bu durumda yeni menfaat sahibi,
sigortaya ait devir zeyilnamesini yaptırmak ve satış işleminin
tamamlanabilmesi için zeyilnameyi ilgili tapu müdürlüğüne ibraz
etmekle yükümlüdür. Bunun dışındaki hallerde ise sigorta ettiren ve
sigortanın varlığını öğrenen yeni menfaat sahibi, durumu 15 gün
içerisinde sözleşmeye aracılık yapan sigorta şirketine bildirmekle
yükümlüdür.
C.5- Tebliğ ve
İhbarlar
Sigorta ettirenin
bildirimleri, Doğal Afet Sigortaları Kurumu adına sözleşmeye
aracılık yapan sigorta şirketine noter kanalıyla veya taahhütlü
mektupla yapılır.
Doğal Afet
Sigortaları Kurumu veya adına yetkili kıldığı sigorta şirketinin
bildirimleri de sigorta ettirenin poliçede gösterilen adresine veya
bu adres değişmişse, son bildirilen adresine aynı şekilde yapılır.
Taraflara imza
karşılığı elden verilen mektup veya telgrafla yapılan bildirimler de
taahhütlü mektup hükmündedir.
Doğal Afet
Sigortaları Kurumu tarafından yapılan fesih ihbarı, postaya veya
notere verildiği tarihten itibaren hüküm ifade eder.
C.6- Yetkili
Mahkeme
Bu sigorta
sözleşmesinden doğan anlaşmazlıklar nedeniyle Doğal Afet Sigortaları
Kurumu aleyhine açılacak davalarda yetkili mahkeme, Doğal Afet
Sigortaları Kurumu'nun bulunduğu veya rizikonun gerçekleştiği yerde,
Doğal Afet Sigortaları Kurumu tarafından açılacak davalarda
ise, davalının ikametgahının bulunduğu yerde, ticaret davalarına
bakmakla görevli mahkemelerdir.
C. 7- Zaman Aşımı
Sigorta
sözleşmesinden doğan bütün talepler, iki yılda zaman aşımına uğrar.
C.8- Yürürlük
Bu genel şartlar
27 Eylül 2000 tarihinde yürürlüğe girer.
Son Düzenleme
Tarihi: 1 Ocak 2003